Ο Μαγικός Κόσμος του παιδικού βιβλίου: Διαβάζω & Δημιουργώ (Ο Ξυλαράκης)

Διαβάζω…

 

Julia Donaldson, Ο Ξυλαράκης, εικονογράφηση Axel Scheffler, απόδοση Φίλιππος Μανδηλαράς, εκδόσεις Ίκαρος, Αθήνα, 2016

 

Με το που πήρα στα χέρια μου αυτό το βιβλίο, ήξερα ότι είχα βρει τον φετινό χριστουγεννιάτικο (και όχι μόνο) ήρωά μου. Η ιστορία του Ξυλαράκη άγγιξε ευαίσθητες χορδές, ανακίνησε οικογενειακές αναμνήσεις και ξύπνησε το παιδί μέσα μου, πλημμυρίζοντας τις στιγμές της ανάγνωσής του με χαμόγελα και τρυφερότητα. Ο Ξυλαράκης είναι -όπως μαρτυρά και το όνομά του- ένα κλαδάκι δέντρου. Ζει με την οικογένειά του, τη γυναίκα και τα τρία παιδιά του, που αλλού; Στο δέντρο του. Ώσπου ένα ανοιξιάτικο πρωινό η απόφασή του να βγει μια βόλτα εκεί τριγύρω θα σημάνει την αρχή μιας μεγάλης περιπέτειας. Της «Οδύσσειάς» του. Πρώτα θα τον πιάσει στα δόντια του ένα σκυλί για να παίξει με το αφεντικό του. Μετά θα τον πάρει ένα κοριτσάκι, που θα τον ρίξει στο ποτάμι παίζοντας με τις φίλες του. Στη συνέχεια ένας κύκνος θα τον αρπάξει με το ράμφος του και θα τον πλέξει στη φωλιά του. Ο Ξυλαράκης θα παλέψει για να ελευθερωθεί και το ρεύμα θα τον οδηγήσει στη θάλασσα και θα τον ξεβράσει στη γειτονική αμμουδιά. Εκεί ένας μπαμπάς θα τον κάνει κοντάρι της σημαίας του κάστρου, που χτίζει στην άμμο με το γιο του. Μάταια ο Ξυλαράκης θα φωνάζει σε όλους ότι δεν είναι τίποτα από αυτά που νομίζουν, ότι έχει όνομα, ταυτότητα και προορισμό, ότι θέλει να επιστρέψει στην οικογένειά του. Εκείνοι θα σοφίζονται συνεχώς καινούργιες χρήσεις για την αφεντιά του, που καθόλου βέβαια δεν θα του αρέσουν. Το χειμώνα θα καταλήξει σ’ ένα τζάκι εξαντλημένος. Καθώς κοιμάται βαθιά και ονειρεύεται ότι παίζει χιονοπόλεμο με τα παιδιά του, η απειλή του ανάμματος της φωτιάς κοντοζυγώνει και η αγωνία μας κορυφώνεται: θα σωθεί ο Ξυλαράκης ή θα καταλήξει…καρβουνάκης; Ευτυχώς, ένα δυνατό τράνταγμα από την καμινάδα θα τον ξυπνήσει και τον λιγάκι αδέξιο Άγιο Βασίλη να κατέβει θα βοηθήσει. Θα μοιράσουν μαζί τα δώρα και το τελευταίο σπίτι που θα επισκεφθούν θα είναι -τι χαρά, τι ανακούφιση- το δικό του! Δώρο ανέλπιστο η επιστροφή στην αγαπημένη του οικογένεια, που ήταν απαρηγόρητη και θα περνούσε θλιβερά στις γιορτές εξαιτίας της απουσίας του.

 

Η ιστορία του Ξυλαράκη είναι τόσο απλή και τόσο ουσιαστική ταυτόχρονα. Ένα αλληγορικό ταξίδι στην περιπέτεια της ζωής και στις ανατροπές και τις αναποδιές της. Η ανάγκη του να ανήκεις και να επιστρέφεις εκεί όπου βρίσκει θαλπωρή και αγάπη η καρδιά σου. Η αέναη προσπάθεια να πείσεις πρώτα τον εαυτό σου και έπειτα όλους τους άλλους για το ποιος είσαι και τι θέλεις από τη ζωή. Καθώς ο Ξυλαράκης περνάει από τη μια κατάσταση στην άλλη και οι εποχές εναλλάσσονται στον κύκλο του χρόνου, όλα τα συναισθήματα, θετικά και αρνητικά, κατακλύζουν στο ταξίδι του τόσο τον ίδιο όσο και τους αναγνώστες του. Φόβος, θυμός, αγανάκτηση, αγωνία όταν ένα νέο εμπόδιο τον δυσκολεύει ή τον απειλεί. Χαρά, ανακούφιση, ενθουσιασμός, ηρεμία όταν το ξεπερνά και πλησιάζει όλο και πιο κοντά στο στόχο του. Μία αδιάκοπη εναλλαγή του μαύρου και του άσπρου με τα αμέτρητα άλλα χρώματα και τις αποχρώσεις τους ανάμεσα, που θυμίζει τόσο την πραγματική ζωή…

 

Την εικονογράφηση του Axel Scheffler τη λάτρεψα. Ολοζώντανη, με χρώματα έντονα και φιγούρες αξιαγάπητες, που αποπνέουν ενέργεια και δράση, θυμίζει κινούμενα σχέδια και αιχμαλωτίζει το βλέμμα από την πρώτη ματιά. Οι χαριτωμένες της λεπτομέρειες ευφραίνουν το μάτι και την ψυχή και κινητοποιούν τη φαντασία, ενώ ταιριάζουν αρμονικά με το κείμενο προεκτείνοντας τους συλλογισμούς που προκαλεί. Η αφέλεια και η παιδικότητά τους ξεκουράζει και γαληνεύει, δημιουργεί μια αισιόδοξη διάθεση και τροφοδοτεί το παιχνίδι και την έμπνευση. Η απόδοση του Φίλιππου Μανδηλαρά προσεκτικά και όμορφα κεντημένη. Μια εξαιρετική έκδοση στο σύνολό της από τις εκδόσεις Ίκαρος που μόνο σε τέτοιες μας έχουν συνηθίσει. Χαρίστε και απολαύστε τον «Ξυλαράκη» τις γιορτινές μέρες που έρχονται μαζί με τα αγαπημένα σας παιδιά.

 

…και Δημιουργώ!

 

" Διαβάζοντας τον «Ξυλαράκη» είναι αδύνατο να μην σου περάσει από το μυαλό η ιδέα να φτιάξεις κούκλα τόσο τον ίδιο όσο και την οικογένειά του, είτε χρησιμοποιώντας το θεμελιώδες υλικό του (κλαδάκι δέντρου), είτε άλλα, ανακυκλώσιμα υλικά, όπως ρολά από σκληρό χαρτόνι, παλιές κάλτσες και γάντια, ξύλινες κουτάλες φαγητού ή κρεμάστρες ρούχων. Για τα χαρακτηριστικά των προσώπων μπορούν να αξιοποιηθούν κουμπιά, τσόφλια ξηρών καρπών, κουκούτσια, κ.ά. Μια άλλη ενδιαφέρουσα επιλογή είναι να προτρέψετε τα παιδιά να παίξουν τις περιπέτειές του διασκευασμένες για το θέατρο σκιών. Σχεδιάζουν και κόβουν με τη βοήθειά σας τους βασικούς ήρωες σε μαύρο σκληρό χαρτόνι, προσθέτουν αυτοσχέδιες χειρολαβές (π.χ. καλαμάκια που το επάνω μέρος τους λυγίζει και το στερεώνετε πίσω από κάθε φιγούρα) και ετοιμάζουν μία παράσταση σύμφωνα με την τεχνική του Καραγκιόζη.

 

! Δημιουργήστε με τα παιδιά ένα αυτοσχέδιο παιχνίδι μνήμης και παρατηρητικότητας, βασισμένο στις περιπέτειες του «Ξυλαράκη». Μπορούν να φωτογραφίσουν κάποιες σελίδες του βιβλίου, να τυπώσουν τις φωτογραφίες, να τις πλαστικοποιήσουν και να κατασκευάσουν μια σειρά από καρτέλες, μία για κάθε στάδιο εξέλιξης της ιστορίας του. Έχοντας τις καρτέλες μπορούν να παίξουν με διάφορους τρόπους: να τις «μπερδεύουν» και να προσπαθούν να θυμηθούν και να τις βάλουν στη σωστή σειρά, σύμφωνα με την εξέλιξη της ιστορίας. Να αναδιηγηθούν την ιστορία του, να την εμπλουτίσουν, να τη συνεχίσουν, να την παραλλάξουν και να αυτοσχεδιάσουν δημιουργικά μαζί της. Μπορούν, επίσης, να διαλέξουν κάποιες ολοσέλιδες εικόνες του βιβλίου και αφού τις εκτυπώσουν μεγεθυμένες, να τις πλαστικοποιήσουν και να φτιάξουν παζλ κόβοντάς τις σε μικρότερα κομμάτια.

 

J Προτείνετε στα παιδιά να φιλοτεχνήσουν από ένα πορτραίτο της οικογένειας του «Ξυλαράκη» για κάθε εποχή του χρόνου. Να διαλέξουν το κατάλληλο φόντο, μια διαφορετική στάση (πόζα) και εμφάνιση της οικογένειας για κάθε εποχή. Ανατρέχοντας στα έργα μεγάλων ζωγράφων που απεικόνισαν οικογενειακές στιγμές βασιλέων, ευγενών αλλά και απλών ανθρώπων, μπορούν να πάρουν ιδέες και παράλληλα να μυηθούν στην ιστορία της τέχνης. Η δραστηριότητα αυτή μπορεί να γίνει είτε ζωγραφίζοντας με παστέλ σε ακουαρέλα, είτε με νερομπογιές σε καβαλέτο, αλλά και με την τεχνική του κολλάζ ή του ψηφιδωτού.

 

Δεν υπάρχουν ακόμη σχόλια

Σχολίασε
Δεν υπάρχουν ακόμη σχόλια

Μπορείτε να είστε πρώτος που θα αφήσει ένα σχόλιο

Σχολίασε

Όλα τα σχόλια
Βεβαιωθείτε ότι εισάγετε τις απαιτούμενες πληροφορίες (*). Βασικός κώδικας HTML επιτρέπεται.